“Boşver” demenin faturası

Türkçede bir kelime var ki İngilizcede tam karşılığı yok: “boşver”. İçinde hem bir şefkat var — “üzülme, takma kafana” — hem de sessiz bir karar: bu konu kapandı. Kelimeyi seviyorum. İnsanı bir anda rahatlatıyor. Sorun şu ki o bir an çok pahalı.

Kırk yıl iş kurdum, okul işlettim, yüzlerce öğrenciye ders verdim. En çok duyduğum cümlelerden biri, farklı dillerde, hep aynıydı: boşver. Fatura mı geldi, boşver. Doktor mu dedi, boşver. O arkadaşa borç mu verdin, boşver. Her seferinde mantıklı duruyor. Çünkü boşvermenin bedeli bugün ödenmiyor.

Boşvermek bir karardır, kararsızlık değil

İnsanlar “boşver” derken bir şey yapmadıklarını sanır. Oysa gayet net bir şey yapıyorlar: o konuyu gerçekliğin kendi haline bırakıyorlar. Gerçeklik Kodu’nda neden-sonuç yasası tam bunu söyler: harekete geçmemek de bir harekettir ve sonuçları aynen işler. Boşverdiğin diş çürüğü seni bekler. Boşverdiğin konuşma sessizliğe dönüşür. Boşverdiğin küçük borç bir gün büyük olarak kapıya gelir.

Kitabın omurgası tek cümledir: kaçınmak bedava değildir. Sadece daha sonra, daha yüksek faizle ödenen bir fiyattır. Bu cümleyi yazmadan önce ödedim. Birkaç kez.

Benim boşverdiklerim

Bir teknoloji hissesinde yirmi yedi bin dolar. Her gün aynı şey: boşver, geri gelir. Gelmedi. Müşteri listemin üçte biri: boşver, geçen ay aramıştım zaten. On sekiz ayda gittiler. Ve en pahalısı, rakamı olmayanı: işimi “kurarken” annemi ziyaret etmeyi boşverdim. Yarına. Yarın gelmeden o gitti. O hesabı her gün ödüyorum ve bitmiyor.

Bunları suçluluk duyman için anlatmıyorum. Suçluluk hiçbir şeyi değiştirmez. Bu hesabı benden yirmi yıl önce yapasın diye anlatıyorum.

Boşvermenin doğru kullanımı

Yanlış anlama: her şeyi takmak da bir hastalık. Boşvermenin doğru bir kullanımı var: değiştiremeyeceğin ve sana ait olmayan şeyler. Başkasının fikri, geçmiş, trafikteki adam. Bunları boşver, gerçekten. Ama test basit: boşverdiğin şey sen bakmadığında büyüyor mu? Büyüyorsa o senindir ve boşveremezsin. Sadece erteliyorsun. Faiziyle.

Şu anda kafanda bir yıldır “boşver” dediğin bir şey var. Hangisi olduğunu biliyorsun. Gerçeklik de biliyor. Aradaki tek fark, onun hesabı tutuyor olması.

Türkçe baskı

Zamanı gelince tek bir e-posta.

Bu yazı The Reality Code’un yasalarından doğdu. Türkçe baskı — Gerçeklik Kodu, on bölümde kırk yasa — tamamen çevrildi ve şu an anadili Türkçe olan okurların elinde. Kaydol; çıktığında ilk sen öğren.

Türkçe sayfaya →

İngilizce orijinal önce Kickstarter’da fonlanıyor.

Kickstarter’da takip et →